មូលហេតុនៃការស្អប់វៀតណាមរបស់ប្រជាជនខ្មែរ និងចំណុចដែលត្រូវបម្លែងទៅជាថាមពល អភិវឌ្ឍខ្លួន

១. មូលហេតុដែលធ្វើឲ្យប្រជាជនខ្មែរមានទំនោរស្អប់វៀតណាម

ការស្អប់ ឬមានអារម្មណ៍ប្រឆាំងវៀតណាមរបស់ប្រជាជនខ្មែរមានដើមកំណើតពីប្រវត្តិសាស្ត្រយូរឆ្នាំ។ តាមវិទ្យាសាស្ត្រសង្គមនយោបាយ អារម្មណ៍បែបនេះជាចលនាផ្លូវចិត្តដែលកើតចេញពី “អត្តសញ្ញាណជាតិនិយមប៉ះទង្គិច” (conflicted nationalism)។ មូលហេតុសំខាន់ៗរួមមាន៖

• ប្រវត្តិសាស្ត្រការបាត់បង់ដែនដី – ប្រជាជនខ្មែរ មានអារម្មណ៍ថាប្រទេសខ្លួនបានបាត់បង់ដែនដីទៅវៀតណាម ដូចជា តំបន់កម្ពុជាក្រោម។ រឿងនេះបានបង្កើតអារម្មណ៍ថាបានរងអំពើអយុត្តិធម៌។
• អាណាព្យាបាលនយោបាយ និងសង្គ្រាម – ការចូលមកជ្រៀតជ្រែករបស់វៀតណាមក្នុងសង្គ្រាមសម័យខ្មែរក្រហម ធ្វើឲ្យមានការយល់ច្រឡំថាវៀតណាមចង់គ្រប់គ្រងប្រទេសកម្ពុជា។
• ការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន និងទស្សនៈមិនដូចគ្នា – ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយមួយចំនួន និងការពិភាក្សា នៅក្នុងសហគមន៍សង្គមអនឡាញ បានពង្រីកទស្សនៈអវិជ្ជមានចំពោះវៀតណាម ដោយមិនផ្អែកលើព័ត៌មានវិទ្យាសាស្ត្រ។
• អារម្មណ៍សង្គមនៃការបាត់បង់អត្តសញ្ញាណ – នៅពេលប្រទេសតូចរស់នៅជាប់ប្រទេសធំ យ៉ាងជិតស្និទ្ធ អាចបង្កឲ្យមានការភ័យខ្លាចថាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌នឹងរលាយបាត់។

អារម្មណ៍ទាំងនេះមិនមែនគ្មានមូលដ្ឋានទេ ប៉ុន្តែបើមិនគ្រប់គ្រងត្រឹមត្រូវ វាអាចបង្កជាបញ្ហាចិត្តសង្គម ឬការចូលចិត្តជម្លោះជាងការផ្លាស់ប្តូរវិជ្ជមាន។

២. តើការស្អប់វៀតណាមមានអត្ថប្រយោជន៍ដែរឬទេ?

តាមទ្រឹស្តីចិត្តវិទ្យាសង្គម អារម្មណ៍ស្អប់ ឬជេរមិននាំឲ្យកើតជាលទ្ធផលវិជ្ជមានទេ។ វាអាចផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍តិចតួចតែប៉ុណ្ណោះ ក្នុងការរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិឲ្យមិនរលាយ ប៉ុន្តែវាមានផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានច្រើនជាងគេដូចជា៖

• ប៉ះពាល់ដល់ការរីកចម្រើនសង្គមនិងសេដ្ឋកិច្ច – ការផ្តោតលើអារម្មណ៍ស្អប់ធ្វើឲ្យប្រជាជនបាត់បង់ថាមពលនៃការច្នៃប្រឌិត និងការអភិវឌ្ឍជំនាញថ្មីៗ។
• បង្កភាពចម្លែកនយោបាយ និងការបាត់បង់ឱកាសសហការអន្តរជាតិ – ការមិនទុកចិត្តប្រទេសជិតខាងអាចធ្វើឲ្យខាតឱកាសវិនិយោគ និងសិក្សាបច្ចេកវិទ្យា។
• បណ្តាលឲ្យមានអារម្មណ៍បែងចែកក្នុងសង្គមខ្លួនឯង – ប្រសិនបើសង្គមមួយរស់ដោយអារម្មណ៍ស្អប់ វានឹងបង្កការបែងចែកមតិ និងបាត់បង់សាមគ្គីភាពជាតិ។

អត្ថប្រយោជន៍តែមួយគត់នៃការស្អប់ ប្រសិនបើប្រើប្រាស់យ៉ាងមានចិត្តវិជ្ជា គឺអាចជាកម្លាំងជំរុញឲ្យយើងស្វែងរកភាពល្អប្រសើរជាងគេ ដោយប្រើវាជាចំណុចប្រៀបធៀបក្នុងការអភិវឌ្ឍខ្លួន ប៉ុន្តែមិនមែនជាឧបករណ៍បំផ្លាញ។

៣. ហេតុអ្វីបានជាប្រជាជនកម្ពុជាគួរប្តូរពីការជេរខឹងស្អប់មកអភិវឌ្ឍខ្លួន

បើយើងមើលតាមចំណុចឡូហ្សិក និងទស្សនវិជ្ជាអភិវឌ្ឍន៍ សង្គមណាដែលចំណាយថាមពលលើអារម្មណ៍អវិជ្ជមាន នឹងមិនអាចកើនឡើងបានឡើយ។ ដូច្នេះ ការប្តូរគំនិតគឺជាចំណុចសំខាន់៖

• ការអភិវឌ្ឍខ្លួនជាវិធីឈ្នះពិតប្រាកដ – ប្រជាជនដែលមានចំណេះដឹងខ្ពស់ មានវប្បធម៌ និងសមត្ថភាពផលិតកម្មល្អ គឺជាកម្លាំងសព្វថ្ងៃដែលអាចធ្វើឲ្យប្រទេសឈ្នះដោយប្រាជ្ញា មិនមែនដោយអាវុធ។
• ការរៀនពីប្រទេសជិតខាងមិនមែនជាការចាញ់ – ប្រទេសវៀតណាមអាចជាគំរូឲ្យយើងរៀនពីរបៀបគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ឬបង្កើតសេដ្ឋកិច្ចជាតិសរីរាង្គ។
• ការផ្លាស់ប្តូរគំនិតជាជំហានដំបូងនៃការអភិវឌ្ឍជាតិ – វិទ្យាសាស្ត្រការផ្លាស់ប្តូរបង្ហាញថា បុគ្គលនឹងអាចអភិវឌ្ឍខ្លួនបានតែបើគេប្តូរពីចិត្តវិជ្ជាមុនសិន។
• ការរួមចំណែករបស់យុវជនក្នុងការកសាងសង្គមសុខដុម – យុវជនគួរប្តូរថាមពលអារម្មណ៍ទៅជាការច្នៃប្រឌិត ការសិក្សា និងការផលិតសង្គម។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

ការស្អប់វៀតណាមរបស់ប្រជាជនខ្មែរ មានមូលដ្ឋានប្រវត្តិសាស្ត្រពិត ប៉ុន្តែបើយើងមើលតាមវិទ្យាសាស្ត្រ និងឡូហ្សិក វាមិនអាចជាវិធីនាំឲ្យប្រទេសរីកចម្រើនឡើយ។ ការស្អប់អាចជាអារម្មណ៍ ធម្មតារបស់មនុស្ស ប៉ុន្តែបើយើងបំលែងវាទៅជាកម្លាំងស្វែងរកចំណេះដឹង អភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងស្នាដៃជាតិ នោះវានឹងក្លាយជាថាមពលវិជ្ជមានដ៏មានតម្លៃ។ ប្រជាជនកម្ពុជាគួរតែយល់ថា ការឈ្នះពិតប្រាកដមិនមែនដោយការជេរជាតិផ្សេងទេ ប៉ុន្តែដោយការអភិវឌ្ឍខ្លួនឯង និងកសាងប្រទេសឲ្យរឹងមាំជាងមុន៕